Kendimize Neden Bu Kadar Acımasızız?
Günün sonunda ışıkları kapattığınızda zihninizde dönen o sesi hiç gerçekten dinlediniz mi?
Çoğumuz için bu ses, şefkatli ve sakinleştirici bir dost sesi olmaktan çok uzaktır. Genellikle en küçük hatamızda bizi eleştiren, “Daha iyisini yapmalıydın”, “Yine başaramadın” diyen sert bir iç yargıç gibidir.
Kendimize koyduğumuz yüksek standartlar, bitmeyen içsel eleştiri ve mükemmeliyetçilik çoğu zaman bizi daha başarılı ya da daha mutlu yapmaz. Aksine, zamanla duygusal olarak yorar ve içten içe tüketir.
Kendimize Bir Dost Gibi Davranabiliyor muyuz?
Terapi odasında sıkça karşılaştığım dikkat çekici bir durum var: İnsanlar arkadaşlarına, ailelerine hatta bazen hiç tanımadıkları birine büyük bir anlayış ve şefkat gösterebilirken, konu kendileri olduğunda çok daha acımasız olabiliyorlar.
En yakın arkadaşınız bir hata yaptığında ona “İnsanız, olur böyle şeyler, sen elinden geleni yaptın” diyebilirken, aynı durum sizin başınıza geldiğinde neden kendinizi günlerce zihinsel olarak cezalandırıyorsunuz?
Belki de sormamız gereken soru şu:
Kendimize, bir yabancıya gösterdiğimiz nezaketi neden çok görüyoruz?
Öz-Şefkat Bir Zayıflık Değildir
Öz-şefkat çoğu zaman “kendini kayırmak”, “sorumluluktan kaçmak” ya da “tembellik” ile karıştırılır. Sanki kendimize iyi davranırsak disiplinimizi kaybedecekmişiz gibi düşünürüz.
Oysa öz-şefkat, zorlandığımızda kendimize tıpkı sevdiğimiz bir dosta yaklaşır gibi yaklaşabilme becerisidir. Acıyı yok saymak değildir. Tam tersine, “Şu an zorlanıyorum ve bu çok insani” diyebilmektir.
Kendini sürekli eleştirmek zihinde bir tehdit algısı oluşturur. Beden bunu bir saldırı gibi algılayabilir ve stres tepkileri devreye girebilir. Bu nedenle içsel eleştiri bazen bizi motive etmek yerine daha da yorabilir.
Öz-şefkat ise kişinin kendini daha güvende hissetmesine, duygularını düzenlemesine ve bir sonraki adımı daha sağlıklı şekilde görebilmesine yardımcı olur.
Bugün Kendinize Ne Söylediniz?
Bugün kendinize en son ne zaman şunu söylediniz?
“Her şey yolunda. Elinden geleni yaptın. Bu halinle de değerlisin.”
Hayat boyunca kesintisiz sürdüreceğimiz en uzun ilişki, kendimizle kurduğumuz ilişkidir. Bu ilişkiyi acımasız bir savaşa dönüştürmek yerine, daha anlayışlı ve şefkatli bir yerden yeniden kurmak mümkündür.
Kendinize iyi bakın. Çünkü buna değersiniz.
Klinik Psikolog Meryem Eksik Güzey